Năm đầu tiên triều Giáo hoàng Lêô qua mười hai mốc thời gian
cath.ch, I.Media, 2026-04-30
Đức Lêô đã làm Giáo hoàng một năm, ngày 8 tháng 5 năm 2025. Các sự kiện, chuyến đi, cuộc gặp gỡ trong 12 mốc thời gian quan trọng đánh dấu năm đầu tiên triều của ngài. Lúc 6:07 chiều, dưới ống kính máy quay từ khắp nơi trên thế giới, khói trắng bốc lên từ Nhà nguyện Sistine, Vatican, giáo dân chờ tin ở Quảng trường Thánh Phêrô reo hò vang dội. Giáo hoàng người Mỹ Robert Francis Prevost được bầu làm Giáo hoàng thứ 267 ở tuổi 69. Sau cuộc bầu không đầy 24 giờ, chỉ sau bốn lần bỏ phiếu, 133 hồng y cử tri đã nhất trí bầu ngài. Trong lời chúc Urbi et Orbi từ ban công Đền thờ Thánh Phêrô, trong lễ phục mozzetta, những lần đầu tiên của ngài là cho hòa bình thế giới, một hòa bình “giải trừ vũ khí, không vũ trang”.
Ngày 18 tháng 5 năm 2025: Đức Lêô nhậm chức
Trước sự hiện diện của 156 phái đoàn chính phủ từ khắp thế giới, Đức Lêô cử hành Thánh lễ nhậm chức chính thức cho sứ vụ Thánh Phêrô của ngài tại Quảng trường Thánh Phêrô.
Trong buổi lễ trước 100.000 người, giáo dân đông nghẹt trải dài đến tận sông Tiber, ngài nhận dây pallium, khăn choàng phụng vụ bằng len trắng của các Tổng giám mục thường mang và “Nhẫn Ngư ông”, nhẫn tượng trưng cho uy quyền Giáo hoàng, người kế vị Thánh Phêrô Tông đồ. Ngài chủ trì “Nghi thức Vâng phục” với mười hai người đại diện người Công giáo. Trong bài giảng, ngài mong muốn hướng sứ mệnh của ngài về “lòng bác ái”. Ngài nói lên ước muốn được thấy “một Giáo hội hiệp nhất, một dấu hiệu của hiệp nhất và hiệp thông trở thành men cho một thế giới hòa giải”.
28 tháng 7 – 3 tháng 8 năm 2025: Cuộc gặp lớn lao với Giới Trẻ
Tối 28 tháng 7, ngài lên tiếng với giới trẻ tại Quảng trường Thánh Phêrô: “Các con là ánh sáng của thế gian!”. Sự tương tác ngẫu hứng đầu tiên bắt đầu mạnh mẽ Năm Thánh Giới Trẻ, quy tụ khoảng một triệu các bạn trẻ trên khắp thế giới về Rôma. Cao điểm là buổi canh thức, sau đó là Thánh lễ tại Tor Vergata, ngoại ô Rôma. Đức Lêô kêu gọi các bạn trẻ sống thánh thiện trong mọi hoàn cảnh, xin họ dự Ngày Thế Giới Trẻ tại Hàn quốc năm 2027.
Ngày 7 tháng 9 năm 2025: Acutis và Frassati, các thánh mới cho giới trẻ
Lễ phong thánh đầu tiên của triều Đức Lêô được cử hành ngày chúa nhật 7 tháng 9 năm 2025, sau hai lần bị hoãn vì Đức Phanxicô qua đời. Carlo Acutis (1991-2006) có biệt danh “thiên tài máy tính của Chúa” dự định được phong ngày 27 tháng 4, nhưng bị hoãn vì Đức Phanxicô qua đời. Chân phước Piergiorgio Frassati (1901-1925) dự kiến được phong thánh ngày 2 tháng 8, vào cuối Năm Thánh Giới Trẻ. Cuối cùng, quyết định được đưa ra: hai thánh được tôn kính ở Ý sẽ được phong vào tháng 9. Đức Lêô sẽ cử hành sáu lễ phong thánh khác ngày 19 tháng 10 năm 2025, trong đó có giáo dân người Ý Bartolo Longo, vị thánh giáo lý viên Peter To Rot. Tất cả các lễ phong thánh này đều do Đức Phanxicô lên chương trình.
Thánh Carlo Acutis & Chân phước Piergiorgio Frassati
Ngày 23 tháng 10 năm 2025: Chuyến đi của Vua Charles III, nước Anh
Vị nguyên thủ quốc gia cuối cùng gặp Đức Phanxicô trong chuyến thăm riêng đến nhà Nhà Thánh Marta của ngài là ngày 9 tháng 4 năm 2025 là Vua Charles III nước Anh. Nhà vua sẽ về Vatican ngày 23 tháng 10 để gặp Đức Lêô. Người đứng đầu Giáo hội Công giáo và Vua nước Anh sẽ cầu nguyện dưới các bức tranh của danh họa Michelangelo ở Nhà nguyện Sistine. Khoảnh khắc thiêng liêng này mang giá trị biểu tượng to lớn, đánh dấu biểu tượng lịch sử kể từ khi hai Giáo hội tách rời nhau năm 1534. Sau đó Vua Charles III tham dự buổi lễ phụng vụ tại Vương cung thánh đường Thánh Phaolô Ngoại thành để được phong làm “Hội huynh đệ Hoàng gia”, một danh hiệu danh dự tượng trưng cho mối liên hệ lịch sử giữa chế độ quân chủ Anh và Giáo triều La-mã.
27 tháng 11 – 2 tháng 12 năm 2025: Chuyến đi quốc tế đầu tiên đến Thổ Nhĩ Kỳ của Đức Lêô
Trong chuyến đi đầu tiên, ngài bắt đầu hiểu rõ hơn vai trò của ngài với tư cách là người đứng đầu Giáo hội Công giáo, đứng đầu nhà nước. Tại Thổ Nhĩ Kỳ, buổi đón tiếp chính thức vẫn còn dè dặt của một quốc gia có đa số người dân theo đạo Hồi. Ngài dự các lễ kỷ niệm 1700 năm Công đồng Nicaea và trình bày phương pháp thúc đẩy mối quan hệ gần gũi hơn giữa các giáo phái Kitô giáo, đề xuất một cuộc gặp với các nhà lãnh đạo Giáo hội tại Giêrusalem nhân dịp Năm Thánh 2033. Tại Lebanon, ngài an ủi người dân bị ảnh hưởng nặng nề vì cuộc khủng hoảng kinh tế và chính trị xã hội kéo dài, người dân chân thành chào đón ngài.
Lời nói của ngài gần như mang tính tiên tri. Ngài kêu gọi người dân Lebanon vùng lên và khơi dậy niềm hy vọng.
Ngày 6 tháng 1 năm 2026: Đóng Cửa Thánh
Qua việc đóng cánh Cửa Thánh nặng nề ngày Lễ Hiển Linh, Đức Lêô kết thúc Năm Thánh lịch sử, đánh dấu bằng bệnh tật và cái chết của Giáo hoàng tiền nhiệm. Đức Phanxicô đã khai mạc Năm Thánh Hy vọng này trong tình trạng mong manh, người kế vị ngài đã mang đến cho sự kiện này có một động lực mới, thu hút 33 triệu giáo dân hành hương về Rôma. Trong tám tháng, ngài dự nhiều cuộc gặp gỡ, nhiều buổi tiếp kiến liên quan đến sự kiện này: Năm Thánh kết thúc chương trình nghị sự được thừa hưởng từ Đức Phanxicô, khởi đầu cho triều Giáo hoàng giờ đây hoàn toàn thuộc về ngài.
Ngày 7 và 8 tháng 1 năm 2026: một phương pháp quản trị mới
Sau Năm Thánh, ngài triệu tập Hồng y đoàn cho một công nghị bất thường. Cuộc gặp kín mang tính chiến lược đóng vai trò như một tuyên ngôn cho phương pháp quản trị mới của ngài: một tiếp cận kiên quyết mang tính hiệp thông và tập thể. Qua việc thể chế hóa cuộc tham vấn rộng rãi, sẽ được tổ chức hàng năm, ngài đáp lại các kỳ vọng được bày tỏ trong giai đoạn tiền Mật nghị Hồng y. Như thế ngài khẳng định ngài không cai trị một mình, tiếp nối di sản của Đức Phanxicô về phương pháp nhưng tái thiết vai trò của tất cả các hồng y như cộng sự đặc quyền của ngài.
Ngày 28 tháng 3 năm 2026: Chuyến đi bất ngờ đến Monaco
Vào đêm trước ngày chúa nhật Lễ Lá, Công quốc Monaco là nơi Đức Lêô đặt chân lần đầu bên ngoài nước Ý. Điều khá bất ngờ là ngài dành một ngày ở lãnh thổ nhỏ bé này, nơi Công giáo là quốc giáo, một yếu tố hiến pháp đã làm cho Nhà Vua bác bỏ việc hợp pháp hóa phá thai. Việc bảo vệ sự sống là một trong những chủ đề trọng tâm của chuyến đi, cũng như việc thúc đẩy học thuyết xã hội của Giáo hội. Phát biểu trước đám đông giàu có từ ban công của Cung điện Hoàng tử, ngài tuyên bố: “Sống ở đây đối với một số người là một đặc ân, nhưng với mỗi người là lời kêu gọi đặc biệt để suy ngẫm về vị trí của mình trong thế giới.” Thánh lễ được cử hành ở Sân vận động Louis II, cuộc gặp với giới trẻ và các tân tòng tập trung trước Nhà thờ Thánh Devota đã làm nổi bật sức sống của Giáo hội địa phương.
Ngày 3 tháng 4 năm 2026: Chặng đường Thánh giá Thứ Sáu Tuần Thánh
Hình ảnh để lại ấn tượng sâu sắc: Đức Lêô một mình vác thánh giá trong suốt chặng đàng ngày Thứ Sáu Tuần Thánh. Đây là lần đầu tiên kể từ khi bắt đầu triều của Đức Gioan-Phaolô II. Đầu tiên, gần như một mình trong Đấu trường La-mã được thắp sáng bằng đuốc, sau đó đi xuyên qua đám đông 30.000 giáo dân Rôma tập trung quanh địa điểm cổ xưa, ngài đã làm hồi sinh một truyền thống mà Đức Phanxicô đã không thể thực hiện kể từ năm 2022 vì lý do sức khỏe. Lễ kỷ niệm với các suy niệm phản ánh sự nghiêm trọng của các sự kiện quốc tế hiện nay, Đức Lêô đã đặt các cuộc xung đột toàn cầu dưới chân thánh giá.
Ngày 13 tháng 4 năm 2026: Cuộc đụng độ với Tổng thống Trump
Một cuộc đụng độ bất ngờ giữa Đức Lêô và Tổng thống Donald Trump xảy ra vào mùa xuân năm 2026 trong bối cảnh chiến tranh với Iran. Trong một buổi cầu nguyện cho hòa bình được tổ chức tại Vatican vào ngày 11 tháng 4, ngài mạnh mẽ lên án sự leo thang quân sự và kêu gọi hòa bình, tố cáo một “ảo tưởng về quyền lực tuyệt đối”. Tổng thống Trump đã phản công dữ dội trên mạng xã hội Truth của ông, ông gọi Giáo hoàng là “yếu đuối và kém cỏi trong chính sách đối ngoại”, thậm chí ông còn đi xa đến mức đặt câu hỏi về tính hợp pháp của ngài. Trên chuyến bay đi Algeria, ngài đáp trả nhưng không tấn công cá nhân, ngài tuyên bố ngài “không sợ chính quyền Trump”, ngài duy trì lập trường phản đối chiến tranh về mặt đạo đức. Sự kiện này, cho thấy một cuộc đối đầu chưa từng có giữa áp lực địa chính trị và quyền lực tôn giáo, đã mang lại cho ngài sự nổi tiếng tăng vọt trên trường quốc tế.
Ngày 13-23 tháng 4 năm 2026: Chuyến tông du dài ngày đến Châu Phi
Đây là chuyến đi quốc tế thứ ba trong triều của ngài, nhưng là chuyến đi đầu tiên do ngài mong muốn kể từ khi ngài được bầu. Trong hơn 11 ngày, ngài đi 17.702 cây số bằng máy bay, tổng cộng 31 giờ bay.
Đầu tiên, ngài đến Algeria, theo bước chân của Thánh Augustinô, người thầy của ngài, ngài là Giáo hoàng đầu tiên đặt chân lên đất nước lớn nhất lục địa này. Sau đó, ngài đi Cameroon, Angola và Guinea Xích đạo. Tại các quốc gia có chế độ độc tài, ngài không ngần ngại lên án tham nhũng và vi phạm nhân quyền, đòi hỏi công bằng xã hội hơn, ngài vượt lên sự dè dặt thường thấy để kêu gọi đám đông. Một số nhà quan sát cho chuyến đi này đánh dấu một bước ngoặt trong triều của ngài trước đây vốn kín đáo hơn.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Trí tuệ nhân tạo sẽ ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày của chúng ta như thế nào?
Năm đầu tiên triều Giáo hoàng Lêô qua mười hai mốc thời gian
