Chúng ta nên ngừng xem tình dục là trọng tâm đạo đức Công giáo
la-croix.com, Youna Rivallain, 2026-04-25
Nhà báo Youna Rivallain, Hình ảnh Franck Ferville / La Croix
Nhà báo Youna Rivallain, chuyên gia về Tin Lành, đời sống các tôn giáo trong thế giới nói tiếng Anh
Trên chuyến bay ngày 23 tháng 4 từ Châu Phi về Rôma, Đức Lêô kêu gọi người Công giáo nên mở tầm nhìn về đạo đức để không chỉ tập trung vào tình dục. Trong chuyên mục Corpus, nhà báo Youna Rivallain suy nghĩ về tuyên bố này của ngài.
Vài tháng trước, khi bắt đầu viết chuyên mục Corpus, tôi tự hứa một điều: không bao giờ lấy tin tức từ Vatican hay tuyên bố chính thức nào làm điểm khởi đầu cho bài viết, không phải vì tôi nghĩ mình “lạc lõng” với Giáo huấn của Giáo hội, nhưng vì với tư cách là nhà báo của chuyên mục Tôn giáo, tôi nhận thức được sự thiên vị nghề nghiệp của tôi: đưa tin về Giáo hội (và rộng hơn là các vấn đề tôn giáo) hàng ngày. Giáo hoàng đưa ra tuyên bố, và chúng tôi vội vàng gõ bàn phím; một sự kiện làm sáng tỏ những diễn biến gần đây trong Giáo hội, chúng tôi lập tức tham gia đặt câu hỏi, lên tiếng thảo luận và cố gắng hiểu. Điều này thật hấp dẫn.
Tuy nhiên, trong thế giới hàng ngày của gia đình và bạn bè, nhiều người không có đạo, không giữ đạo, họ không quan tâm đến các tin tức này. Vài lần tôi cố gắng giải thích nguyên tắc của Thượng Hội đồng cho họ trong các bữa ăn, nhưng thảo luận của người thân yêu của tôi chủ yếu xoay quanh các sự kiện chính trị hiện tại, album mới nhất của Rosalia, chuyến đi Artemis II, hoặc cái chết của Bruno Salomone.
Vì vậy, trong sáu tháng qua, tôi luôn cố gắng bắt đầu bài viết bằng những câu hỏi tôi nghe trong các cuộc trò chuyện, các video có hàng triệu lượt xem, hoặc các vấn đề văn hóa đại chúng. Tôi cũng muốn những người mà Giáo hội không phải là trung tâm cuộc sống của họ được lắng nghe – và hơn nữa, phải nói đã có rất nhiều người viết về Giáo hoàng (đặc biệt đồng nghiệp Mikael Corre báo La Croix của tôi, anh làm không mệt mỏi từ Rôma, từ Guinea Xích đạo, từ độ cao 20.000 feet trên không).
Công lý, đạo đức, tự do
Nhưng mọi quy tắc đều có ngoại lệ. Và chính lời tuyên bố của Đức Lêô trên chuyến bay đưa ngài từ Guinea Xích đạo về Rôma đã làm cho tôi có động lực phá vỡ lời hứa của tôi. Khi được hỏi về việc chúc phúc cho các cặp đồng giới, điều mà Hồng y Đức Rheinard Marx đã làm trong giáo phận của ngài (trái với chỉ thị của Vatican) – đây cũng là một trong những vấn đề gây tranh cãi nhất trong Giáo hội – Đức Lêô đã nhắc lại lập trường của Vatican, đồng thời ngài bày tỏ quan điểm riêng của ngài.
Ngài nhấn mạnh: “Tôi nghĩ điều rất quan trọng là phải hiểu sự thống nhất hay chia rẽ trong Giáo hội, chúng ta không nên chỉ xoay quanh các vấn đề về tình dục. Chúng ta thường nghĩ khi Giáo hội nói về đạo đức, vấn đề duy nhất là tình dục. Nhưng tôi nghĩ có nhiều vấn đề quan trọng hơn nhiều, như công lý, bình đẳng, tự do của nam giới và phụ nữ, và tự do tôn giáo, tất cả đều nên được ưu tiên hơn chủ đề tình dục.”
Có thể nói, thoạt nhìn, tuyên bố này không xuôi tai cho công việc của tôi, vì trong chuyên mục này tôi đề cập đến các chủ đề giao thoa giữa tôn giáo và tình dục. Tuy nhiên, tôi rất ấn tượng với tuyên bố này, và đồng cảm với trực giác của Corpus. Với tư cách là nhà báo, chúng tôi thấy rõ điều này khi nhìn vào lượng độc giả của các bài báo và những bình luận mà đề tài này tạo ra trên mạng xã hội: các vấn đề về tình dục (và phụng vụ) là những chủ đề khơi dậy nhiều cảm xúc nhất trong Giáo hội Công giáo. Một sự kiện truyền thông như sự kiện Fiducia Supplicans (Tuyên ngôn mục vụ của các chúc lành cho các cặp đồng giới, các cặp ở trong “tình trạng bất thường”) đã tạo nhiều phản ứng hơn các đề tài khác như Tông huấn Dilexite của Đức Lêô về tình thương cho người nghèo.
Tất cả đều được gọi để đi theo Chúa Giêsu
Trong những năm 2010, khi còn trẻ, tôi thường nghe nhiều về sự khác biệt giữa nam và nữ và tội trọng của quan hệ tình dục trước hôn nhân hơn là về cách cam kết bản thân, để có một thế giới công bằng và đoàn kết hơn.
Chắc chắn điều này cũng là sản phẩm của thời đại. Tất nhiên, đó là thời điểm của phong trào “Biểu tình vì tất cả” (Manif pour tous) và những suy tư nảy sinh từ việc hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới. Tuy nhiên, có lẽ điều này hơi đáng tiếc, như Đức Lêô đã nói.
Với những ai ít gắn bó với Giáo hội, có phải người công giáo đang làm quá lên vấn đề tình dục, bỏ qua những vấn đề khác quan trọng hơn chăng?
Đặc biệt, như Giáo hoàng nhắc nhở, đây là các vấn đề đã gây chia rẽ cả bên trong lẫn bên ngoài Giáo hội. Nhiều người đã xa Giáo hội (không chỉ riêng Giáo hội Công giáo) họ rời Giáo hội vì bị tổn thương, vì những lý do liên quan đến đạo đức tình dục. Không phải Giáo hội nên chôn vùi giáo lý của mình. Nhưng, như Đức Lêô nhắc, ngài trích dẫn câu nói nổi tiếng của Đức Phanxicô – tất cả, tất cả – tutti, tutti – tất cả đều được chào đón trong Giáo hội. Tất cả được mời gọi đi theo Chúa Giêsu và trở lại trong cuộc sống của họ. Dù thiết yếu liên quan đến con người, và được Giáo hội giải quyết giống như tất cả các khía cạnh khác của cuộc sống, đạo đức tình dục không phải là trọng tâm của sự hiệp nhất và đạo đức Công giáo. Trọng tâm là Chúa Giêsu. Và thật đáng tiếc khi Giáo Hoàng phải nhắc chúng ta điều này.
Marta An Nguyễn dịch
