Với các nhà may mặc cho các giáo hoàng và hồng y, tuần công nghị là “tuần thời trang” 

171
Với các nhà may mặc cho các giáo hoàng và hồng y, tuần công nghị là “tuần thời trang” 
cruxnow.com, Inés San Martín, 2022-08-26
Ông Raniero Mancinelli, 85 tuổi, người thợ may trang phục cho các giáo hoàng và hồng y trước cửa hàng của ông ngày 25 tháng 8 năm 2022. (Nguồn: Ines San Martin / Crux.)
Ở đất nước của Prada, của  Dolce & Gabbana, các hãng thời trang gắn liền với các buổi trình diễn thời trang. Rôma, thành phố của những sáng tạo thời trang cao cấp.
Nhưng ngày thứ bảy 27-8, khi Vatican tổ chức buổi trình diễn huy hoàng mà chỉ có Vatican mới có thể làm được, Vatican phong 20 tân hồng y – câu lạc bộ duy nhất chỉ có ở Giáo hội công giáo – thì chỉ có một câu trả lời cho câu hỏi của người đang đi trên thảm đỏ, “Ai may áo cho cha?” Mancinelli.
Dù trong bất cứ dịp nào, như chiếc áo của tổng giám mục Jorge Mario Bergoglio của Buenos Aires mặc khi Đức Gioan-Phaolô II phong hồng y cho tổng giám mục Bergoglio, thì nhãn hiệu của chiếc áo luôn giống nhau.
Lý do nằm ở chất lượng… cao cấp. Đó là lời của hơn nửa tá giáo sĩ – từ linh mục đến hồng y – họ đã nói chuyện với trang tin Crux trước cửa hàng nho nhỏ, đơn sơ nằm trên con phố hẹp Borgo Pio đầy các tiệm dẫn đến cổng Thánh Annà, cổng vào đất nước nhỏ bé nhất thế giới.
Ông Raniero Mancinelli chủ tiệm đã may mặc cho các giáo hoàng, hồng y, giám mục và linh mục trong sáu mươi năm qua, với chiếc kéo, chiếc thước quàng trên cổ và đôi bàn tay.
Ông nói: “Mật nghị đầu tiên của tôi là mật nghị bầu Đức Gioan XXIII năm 1958, nhưng lúc đó tôi chỉ là một cậu bé học việc.”
Cháu ngoại trai của ông, bây giờ không còn là “đứa bé”, trong những ngày này anh đang phụ ông ngoại và ông ngoại không giấu hy vọng có ngày con gái và cháu ngoại mình sẽ giữ truyền thống may mặc cho các tu sĩ, cửa tiệm vẫn sẽ còn ở trong gia đình.
Ông Mancinelli cắt bỏ lớp vải trên quầy, những mảnh vụn màu đỏ và đen của chiếc áo hồng y rơi xuống đất theo từng nhát kéo. Trên đầu của ông là tên tiệm và ngày cửa hàng mở: 1962. Ông đã ở trong ngành may mặc cho các giáo hoàng kể từ ngày đó, vì thế ông ở trong hàng ghế đầu của những thay đổi đã xảy ra trong Giáo hội công giáo kể từ Công đồng Vatican II (1962-1965).
Ngày thứ năm ông nói với trang tin Crux: “Công đồng đã làm rung chuyển Giáo hội và những chấn động của Công đồng vẫn còn “tiếp tục cho đến ngày nay”.
Sau khi may mặc cho sáu giáo hoàng, ông Mancinelli nghĩ ông đã cung cấp phẩm phục cho ít nhất 30 thế hệ hồng y. Dù ông từ chối không nói có bao nhiêu trong số 22 người đến cửa hàng của ông, nhưng ông công nhận ông đã xúc động với hai tân hồng y: giám mục Anthony Poola ở Hyderabad, Ấn Độ, ngài sẽ là hồng y đầu tiên người Đalit bần cùng của xã hội Ấn, họ bị cho là “những người không thể chạm tới” trong hệ thống đẳng cấp của người hindu – và giám mục Peter Obere Okpaleke từ Nigeria.
Giám mục Peter Obere Okpaleke từ Nigeria.
Ông nói: “Khi giám mục Okpaleke đến đây lần đầu, tôi hơi sốc, nếu không muốn nói là sợ, vì ngài cao lớn, dáng người rất bệ vệ. Nhưng hôm nay tôi biết ngài, tôi có thể nói ngài thuộc thế hệ 2022. Ngài đi từ uy nghiêm đến thân thiện rất nhanh, và có vẻ vừa dễ gần, vừa rất hùng hồn – tất cả những đặc điểm mà một giáo hoàng tương lai sẽ cần.”
Dù dĩ nhiên bị thất vọng vì mất doanh thu do những thay đổi trong trang phục Giáo hội, nhưng ông không giấu thực tế các hồng y thế hệ gần đây “rất khiêm tốn” trong cách ăn mặc và họ thường chọn theo túi tiền từ “1 đến 1.000 âu kim”.
Ông nói: “Cách đây không lâu, luôn có một tổ chức hoặc một hiệp hội trả tiền cho các hồng y. Bây giờ họ trả bằng tiền túi, dù trong một số trường hợp tôi không để họ trả tiền. Không phải vì tôi nuôi để họ là khách trung thành, nhưng vì có điều gì đó nơi họ làm tôi xúc động. Và vì tôi cũng là người công giáo nên thỉnh thoảng tôi không ngại trả cho họ!”
Đã từng ngồi ở hàng ghế đầu trong sáu mật nghị trước đây, người thợ may cho biết chỉ có một lần duy nhất ông biết ai sẽ là người được bầu: hồng y Giovanni Montini, người đã chọn tên Phaolô VI năm 1963. Ông nói: “Tất cả hồng y đến cửa hàng tôi những ngày đó, những hồng y sẽ vào mật nghị, tất cả đều nói với tôi về hồng y Montini. Có những lần khác, họ nói đến một trong hai hoặc một trong ba người nào đó sẽ là tân giáo hoàng, nhưng năm 1963, họ chỉ nói đến hồng y Montini.”
Khi kể về Đức Phanxicô, ông Mancinelli nói ông đã không sửa lại phẩm phục của hồng y Bergoglio, khi đó là tổng giám mục Buenos Aires, ngài mặc trong mật nghị năm 2001, quá rộng thùng thình với hồng y có dáng dấp bên ngoài nhút nhát. Thật ra thì áo này cũng do ông may, nhưng may cho hồng y Antonio Quarracino, tiền nhiệm của ngài đã qua đời ba năm trước đó, năm 1998.
Ông Mancinelli nói: “Với Quarracino, tôi đã có một tình bạn. Đây không phải là mối quan hệ giữa một hồng y và người thợ may mà là một tình bạn thực sự. Khi đến Rôma, ngài thường đến ăn ở nhà tôi. Tôi luôn luôn cảm thấy tội lỗi với ngài: Ngài đã bị lên cơn đau tim khi ở đây, một ngày trước khi chuẩn bị về lại Argentina. Trưa hôm đó ngài đến nhà tôi ăn trưa!”
Còn hồng y Bergoglio thỉnh thoảng có ghé tiệm, và người thợ may nhớ lại một lần đặc biệt, khi ngài đến tìm dây thắt đỏ mà các hồng y thắt trên chiếc áo chùng, khi nghe giá cả, ngài nói Mancinelli là “tên trộm cừ khôi. ” Người thợ may nói ông quên không nhớ cuối cùng thì ngài có mua hay không.
Ở địa điểm thuận lợi chỉ cách cổng vào Vatican một đoạn ngắn, người thợ may thường thấy khách hàng khi mở hành lý, họ nhận ra họ quên bộ này bộ kia. Tuy nhiên các công nghị, các cuộc tĩnh tâm được tổ chức cho các giám mục mới được bổ nhiệm thường là lúc cửa hàng bận rộn nhất.
Ông nói: “Công nghị tháng 8 là không thích hợp cho chúng tôi vì là tháng nghỉ hè. Dù tôi rất thích làm việc, nhất là sau hai năm làm ăn đình trệ vì đại dịch, nhưng tháng này thì không phải là tháng tốt nhất”.
Đó là mối quan tâm được nhiều giới chia sẻ, từ nhân viên Vatican đến các nhà báo làm việc trong tháng hè. Tháng 8 là tháng nóng nhất trong năm, và theo truyền thống, người dân Rôma rời thành phố đi nghỉ. Tuy nhiên, sau thông báo bất ngờ của Đức Phanxicô hồi tháng 6, nhiều người đã phải thay đổi chương trình nghỉ hè của mình.
Và vấn đề còn nặng hơn cho ông Mancinelli vì các giám mục được giáo hoàng phong trong 12 tháng vừa qua sẽ đến Rôma vào đầu tháng 9 để được đào tạo – thường được gọi là “trường giám mục trẻ em” – và một ít thời gian sau là lễ phong thánh cho giáo hoàng Gioan-Phaolô I.
“Nhưng công việc là công việc và chắc chắn sẽ đánh bật sự xoay chiều!”, ông vừa nói vừa cười kết thúc cuộc phỏng vấn để lo cho khách hàng sắp tới, hồng y Luis Hector Villalba, giáo phận Tucuman, miền bắc Argentina.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Bài đọc thêm: Các nhà thiết kế thời trang lấy cảm hứng từ phẩm phục… phụng vụ!