Bức tượng tuần hành của những người cha: Thánh Giuse cõng Chúa Giêsu trên vai

214

Bức tượng tuần hành của những người cha: Thánh Giuse cõng Chúa Giêsu trên vai

fr.aleteia.org, Marie Lucas, 2021-03-15

Cuộc tuần hành Thánh Giuse ở Ile-de-France dự định tổ chức ngày 20 tháng 3 đã phải hoãn lại vì những hạn chế về sức khỏe. Đi đầu cuộc tuần hành là bức tượng đương đại Thánh Giuse. Chúng ta cùng xem lại lịch sử tác phẩm nghệ thuật này.

Kỹ sư Luc de Moustier lúc 49 tuổi đã chọn cuộc sống nghệ sĩ. Trước tiên ông làm họa sĩ, sau đó ông là nhà điêu khắc.

Để sống đam mê của mình, ông cương quyết khẳng định Thánh Giuse đã cho ông xưởng vẽ Boulogne-Billancourt. Vì vậy, để tạ ơn ngài, ông vẽ tặng ngài bức tượng. Với nụ cười trên môi, người nghệ sĩ, người cha, người ông, nói: “Tôi đã ở đây được bốn năm, và tôi có thể nói, đó là nhờ Thánh Giuse! Vì vợ chồng tôi cầu nguyện ngày đêm… Và khi chúng tôi ký giấy tờ mua xưởng, ngày tháng trùng với ngày chúng tôi bắt đầu cầu nguyện”.

Vì thế ông tự cho mình sứ mệnh: “Ngắm cái gì đẹp, mang cái đẹp này đến cho người khác”. Ông thích kể quá khứ của mình: cuộc sống kỹ sư và người lãnh đạo doanh nghiệp, hai lần kiệt sức, năm 2006 ông bỏ nghề, ông nhận ra mình có ơn gọi làm nghệ sĩ trong một chuyến hành hương ở Israel, từ đó ông làm họa sĩ, rồi làm nhà điêu khắc, sự kinh ngạc của ông trước vẻ đẹp của phụ nữ “mang một chút hình ảnh của Chúa hơn là đàn ông!”, máng cỏ khổng lồ của ông làm cho nhà thờ Saint-Honoré-d’Eylau (Paris), tượng Thánh Giuse của ông được thiết đặt ở bãi đậu xe của khu bảo tồn Cotignac (vùng Var), cuối cùng là niềm vui ông tìm được trong sáng tạo của mình.

Ông nói: “Nghệ sĩ là con người đi tìm ánh sáng, mong muốn bộc lộ vẻ đẹp tiềm ẩn trong mỗi người, dù người hư hỏng nhất. Tôi nhớ tôi đã phác thảo hình ảnh một người đàn ông lực lưỡng, ông này vẽ những cảnh thô tục. Khi tôi đưa bản phác thảo cho ông xem, ông nói với tôi: “Tôi không nhận ra tôi, ông làm cho tôi quá đẹp!” Ông giống như bức vẽ, nhưng hình ảnh tôi vẽ đẹp hơn là hình ảnh ông có về ông. Người nghệ sĩ đi tìm ánh sáng, nét đẹp và mang sự sống đến cho đất sét và thạch cao của mình. Ông nói: “Khi tôi học trong lớp điêu khắc, thầy của tôi im lặng đi qua các hàng ghế. Một ngày nọ, ông dừng lại trước bức điêu khắc của và nói: ‘Bây giờ, bạn phải cho nó sự sống!’” Như ông Gepetto mang lại sự sống cho Pinocchio của ông.

Một người cha đi trong cuộc tuần hành

Cuộc phiêu lưu đến với bức tượng Thánh Giuse bắt đầu năm 2016. Ông Luc hơi khó chịu với những bức tượng đáng yêu của Thánh Giuse, ông đề nghị với ban tổ chức Tuần hành nên có hình ảnh Thánh Giuse gần với đời thực hơn. Ban tổ chức đồng ý ngay! Một buổi làm thử được lên kế hoạch – đó là giây phút huyền ẩn cho nguồn cảm hứng hình thành. Nhưng chưa xong: “Cuối cùng, chúng tôi tìm một hình ảnh đơn giản và năng động: người cha đang đi, cõng đứa con trên vai”. Không hề hay biết, những người đàn ông của thế kỷ 21 này đã theo mong ước của Linh mục Volle, linh mục cộng tác giáo xứ Chúa Kitô Vua và gần gũi với giới nhà văn công giáo. Ông Luc de Moustier nói: “Chúng ta hãy cho Thánh Giuse hình ảnh mang Chúa Giêsu trên cổ, trên vai, víu vào tóc, vào râu, vào vai người cha mạnh mẽ này! Nó sẽ hoàn toàn khác hình ảnh Thánh Giuse với hào quang, với hoa huệ cầm trong tay. Chúng ta đã làm sai lệch hình ảnh Thánh Giuse!”

Nhưng Thánh Giuse này có “người” quá không? Người nghệ sĩ giải thích: “Chắc chắn không! Trước hết vì tôi vẽ Thánh Giuse phía trước, Chúa Giêsu ban phép lành cho chúng ta, và phía lưng, Ngài chỉ cho chúng ta con đường lên thiên đàng. Thêm nữa, nghệ thuật của thế kỷ 19 là nghệ thuật không nhập thể, nghệ thuật thế kỷ 20 thì quá trừu tượng, một bức tượng nhập thể là điều khẩn cấp cho thời đại chúng ta!” Nhập thể đến mức, có một buổi chiều khi người nghệ sĩ thức dậy sau giấc ngủ ngắn, ông nghĩ có ai đó đang đi trong xưởng vẽ của mình: “Lo lắng, tôi cẩn thận đi vào xưởng. Và ở đó, tôi đối diện với… Thánh Giuse!”. Giấc mơ nghệ sĩ của ông đã hoàn tựu: bức tượng của ông có sự sống!

Trong chuyến hành hương đầu tiên với bức tượng, Thánh Giuse là một ngôi sao thực sự! Được chụp ảnh bất cứ nơi nào bức tượng đi qua, ngài là điểm chính của các cuộc họp.

Tác giả kể: “Tôi nhớ một người quét rác Senegal hồi giáo đã dừng lại trước bức tượng và nói với tôi: ‘Ông biết đó, ngày xưa cha tôi cũng cõng tôi ra đồng như thế!’ Hay người thu ngân khi đến xưởng, đã xúc động rơi nước mắt tâm sự với tôi: ‘Tôi đã đến được đây, thật tốt cho tôi…’. Hoặc hai người vô gia cư sau khi thăm xưởng, trước khi về họ nói.. ‘Cám ơn ông, cám ơn ông, cám ơn ông… ông biết, chúng tôi là những người nghèo không răng!” Có nghĩa là cái đẹp, nghệ thuật không dành cho chúng tôi… Người nghệ sĩ bày tỏ: “Thật là một niềm vui cho tôi khi nghĩ tác phẩm điêu khắc của tôi chạm đến những người bé nhỏ, người nghèo, người đơn sơ, khiêm tốn.”

Bức tượng này cũng cho thấy vẻ đẹp và sự đơn giản của mầu nhiệm làm cha của Thánh Giuse. Một tình phụ tử kín đáo và thầm lặng. “Trong các sách Tin Mừng, Thánh Giuse không nói. Ngài là Người Im lặng vĩ đại. Vậy mà trong suốt cuộc đời của ngài, ngài đã chỉ nói một chữ”. Chữ nào? Người nghệ sĩ kể: “Một thiếu nữ bé nhỏ ở Bêlem đã nói cho tôi biết bí mật này. Đó là chữ Giêsu”. Đúng vậy, có phải trong giấc mơ, thiên thần đã nói với thánh Giuse, khi Thánh Giuse đón Mẹ Maria đang mang thai về nhà mình: “Và ông đặt tên cho con trẻ là Giêsu” (Mt 1, 21) đó sao? Điều này làm cho ông Luc ngạc nhiên, vì ông cũng đã là người cha, người ông nên ông đồng cảm với Thánh Giuse vĩ đại này. Và người nghệ sĩ kín đáo này cũng có một bí mật: trước khi chụp hình, ông đều đến nhà nguyện Thờ phượng trong khu vực của ông.

Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch