Cầu nguyện cho Israel và Giêrusalem
Ronald Rolheiser, 2026-01-05
Tôi từng sống vài năm trong Cộng đoàn Dòng Hiến sĩ với một người anh em vô cùng rộng lượng và sốt sắng đến mức thái quá. Nhưng anh lại không dễ nắm bắt được biểu tượng và ẩn dụ. Chuyện gì anh cũng hiểu theo nghĩa đen. Đối với anh, lời nói thế nào thì ý nghĩa thế đó!
Chuyện này làm cho anh vô cùng bối rối và bàng hoàng khi đọc Thánh vịnh hàng ngày, chúng tôi cầu nguyện cho Giêrusalem và vùng đất Israel, đôi khi còn cầu nguyện cho sự diệt vong của một quốc gia nào đó. Sau khi cầu nguyện xong, anh hỏi: “Vì sao chúng ta lại cầu nguyện cho Giêrusalem? Cho Israel? Có gì làm cho những nơi này đặc biệt trong mắt Thiên Chúa so với các thành phố khác, các nước khác? Vì sao Thiên Chúa lại ghét một vài nước, một vài thành phố?”
Chúng tôi cố hết sức để giúp anh hiểu không nên hiểu các địa danh này theo nghĩa đen, như những địa danh trên bản đồ, mà nên hiểu như những biểu tượng. Không biết nói vậy có khôn hay không, nhưng đôi khi tôi bảo: “Anh à, mỗi khi anh đọc từ ‘Giêrusalem’ hay ‘Israel’, thì anh cứ hiểu đó là ‘hội thánh’, và mỗi khi nhắc đến một quốc gia hay một thành phố nào đó có vẻ bị Thiên Chúa ghét, thì nên hiểu đó là Thiên Chúa ghét tội lỗi.”
Chúng ta có thể mỉm cười trước lòng mộ đạo và hiểu theo nghĩa đen của anh, nhưng tôi không nghĩ là tất cả chúng ta đều không phải vật lộn với chính lối hiểu theo nghĩa đen của mình khi tìm hiểu Kinh Thánh muốn nói gì qua những từ như Giêrusalem, Israel, Dân được chọn và những người được Thiên Chúa tuyển chọn. Thật vậy, là tín hữu kitô, chúng ta hiểu những từ Kitô hữu, Hội thánh và Nhiệm thể Chúa Kitô như thế nào?
Khi cầu nguyện cho Giêrusalem và Israel, chúng ta đang cầu nguyện cho ai?
Điều chúng ta thấy trong Kinh Thánh là một quá trình thoát nghĩa đen đối với tên gọi và địa danh. Ban đầu, Israel có nghĩa là một quốc gia có thật trong lịch sử, Giêrusalem có nghĩa là một thành phố có thật trong lịch sử, Dân được chọn có nghĩa là một chủng tộc theo huyết thống, và những người được Thiên Chúa tuyển chọn theo nghĩa đen chính là quốc gia đó, thành phố đó và chủng tộc theo huyết thống đó. Nhưng khi mặc khải dần được hé mở, các tên gọi và khái niệm này ngày càng trở nên mang tính biểu tượng.
Ít nhất, điều này đúng với phần lớn Do Thái giáo. Phần lớn Do Thái giáo hiểu những từ này theo nghĩa biểu tượng, mặc dù có một số người vẫn hiểu theo nghĩa đen. Theo họ, Giêrusalem có nghĩa là thành phố Giêrusalem có thật, còn Israel có nghĩa là một dải đất có thật ở Palestine.
Kitô giáo cũng phỏng theo như vậy. Thần học Kitô giáo chính thống ngay từ đầu đã từ chối việc đồng nhất những tên gọi và địa danh (theo cách đơn giản hóa) như Giêrusalem thành Hội thánh kitô giáo và tín hữu kitô là Chủng tộc được tuyển chọn. Tuy nhiên, cũng giống như một số bộ phận trong Do Thái giáo, nhiều kitô hữu, sau khi đã thoát nghĩa đen của những từ này và loại đi nguồn gốc Do Thái của chúng, lại lấy chúng để chỉ các hội thánh kitô giáo trong lịch sử và những thành viên công khai tuyên xưng đức tin của các hội thánh đó. Quả thật, câu trả lời của tôi với người anh em Hiến sĩ rằng “Giêrusalem có nghĩa là hội thánh, Israel có nghĩa là kitô giáo”, dường như đang khẳng định vậy.
Tuy nhiên, chính những từ Hội thánh và Kitô giáo cũng cần được thoát nghĩa đen. Hội thánh là một thực thể rộng lớn và bao hàm hơn rất nhiều so với những thành viên đã được rửa tội, công khai và hữu hình của mình. Phương diện hữu hình và mang tính lịch sử của hội thánh là có thật, quan trọng và không bao giờ được xem thường, nhưng (từ Chúa Giêsu cho đến lịch sử tín điều và thần học kitô giáo) kitô giáo vẫn luôn tin và giảng dạy rõ ràng rằng mầu nhiệm Đức Kitô vừa hữu hình vừa vô hình. Một phần chúng ta có thể nhìn thấy, và một phần chúng ta không thể nhìn thấy. Một phần được thể hiện hữu hình trong lịch sử, còn một phần thì vô hình. Mầu nhiệm Đức Kitô được thể hiện trong lịch sử, nhưng không phải toàn bộ mầu nhiệm đó đều hữu hình. Một số người được rửa tội cách hữu hình, còn một số người chỉ được rửa tội theo những cách mắt thường không thể nhìn thấy.
Hơn nữa, đây không phải là thần học tự do mới xuất hiện. Chính Chúa Giêsu đã dạy không nhất thiết những người nói “Lạy Chúa, lạy Chúa” mới là những người thực sự tin Ngài, mà chính những người thực sự sống theo lời Ngài dạy (dù có thể trong vô thức) mới là những người thực sự đi theo Ngài. Thần học kitô giáo từ trước đến nay luôn dạy rằng toàn bộ mầu nhiệm Đức Kitô lớn lao hơn rất nhiều so với sự biểu hiện mang tính lịch sử của mầu nhiệm này trong các hội thánh Kitô giáo.
Kenneth Cragg, nhà truyền giáo kitô giáo, sau nhiều năm sống và làm mục vụ trong thế giới Hồi giáo, đã đưa ra nhận định này: “Tôi tin rằng cần mọi hội thánh kitô giáo thì mới có thể diễn tả đầy đủ Đức Kitô trọn vẹn.” Về điều này, tôi muốn nói thêm, không chỉ cần đến mọi hội thánh Kitô giáo để diễn tả đầy đủ mầu nhiệm Đức Kitô, mà còn cần đến tất cả những người chân thành, vượt quá mọi ranh giới tôn giáo và vượt quá mọi sắc tộc, để diễn tả mầu nhiệm Đức Kitô.
Khi người anh em Hiến sĩ sốt sắng vốn gặp khó khăn trong việc hiểu ẩn dụ và biểu tượng hỏi tôi vì sao chúng ta luôn cầu nguyện cho Giêrusalem và Israel, tôi trả lời anh có thể đơn giản lấy từ Hội thánh và Kitô giáo thay vào những thuật ngữ đó, thì câu trả lời của tôi với anh (theo nghĩa đen) tự nó đã là một cách hiểu mầu nhiệm Đức Kitô theo kiểu sùng đạo, quá đơn giản và quá hạn hẹp. Những thuật ngữ Hội thánh và Kitô giáo, như chúng ta thấy trong quá trình mặc khải tiệm tiến trong Kinh Thánh cũng phải được thoát nghĩa đen. Khi cầu nguyện cho Giêrusalem hoặc Israel, chúng ta đang cầu nguyện cho ai? Chúng ta đang cầu nguyện cho tất cả những người chân thành, thuộc mọi đức tin, mọi hệ phái, mọi chủng tộc và mọi thời đại. Họ chính là Giêrusalem mới và Israel mới.
J.B. Thái Hòa dịch
Chuyến đi Pháp của Đức Lêô: Vì sao làn sóng Công giáo mới ở Pháp thu hút sự chú ý của Rôma
Hơn 2.500 nhà báo được cấp giấy phép để đưa tin chuyến đi Pháp của Đức Lêô
Cuộc vật lộn của chúng ta với tình yêu và Thiên Chúa
Mộc dược – Món quà không mong muốn
