Giải phẫu thẩm mỹ: Tòa Thánh nói gì về cuộc chạy đua sắc đẹp?

50
Giải phẫu thẩm mỹ: Tòa Thánh nói gì về cuộc chạy đua sắc đẹp?
la-croix.com, Charlotte de Frémont, 2026-03-05
Trong một tài liệu công bố ngày 4 tháng 3, Vatican chỉ trích giải phẫu thẩm mỹ và việc chạy theo hình thể “hoàn hảo, luôn khỏe mạnh, trẻ trung và xinh đẹp”. Dusko/Adobe Stock
Ngày thứ tư 4 tháng 3, Vatican công bố một tài liệu về giải phẫu thẩm mỹ, lên án các hậu quả của việc giải phẫu trên cơ thể. Quan điểm này phù hợp với những suy tư của Tòa Thánh về việc tôn trọng sự toàn vẹn thể chất trước áp lực thẩm mỹ hiện đại.
Tòa Thánh Vatican và dao mổ
Một chủ đề bất ngờ đã len lỏi vào 48 trang của tài liệu rất nghiêm túc có tựa đề “Con người đi về đâu?” (Quo vadis, humanitas?), công bố ngày thứ tư 4 tháng 3 năm 2026. Ủy ban Thần học Quốc tế trực thuộc Tòa Thánh chỉ trích các “xu hướng” này, cho rằng chúng “làm giảm giá trị cơ thể xuống chỉ còn là vật chất sinh học, có thể được cải thiện, biến đổi hoặc định hình lại theo ý muốn”.
Trong quyển Nhân loại sẽ đi về đâu? (Quo vadis, humanitas), Ủy ban nhấn mạnh: “Đặc biệt ở phương Tây, các tiến bộ trong giải phẫu thẩm mỹ đã cung cấp công cụ làm thay đổi đáng kể mối quan hệ của chúng ta (…) với thực tại và với người khác. Vì thế sự sùng bái cơ thể làm biến đổi mối quan hệ của chúng ta với ngoại hình của chính mình. Việc chạy theo không ngừng một thân thể hoàn hảo, luôn khỏe mạnh, trẻ trung và xinh đẹp dẫn đến sự coi thường cơ thể thật của chúng ta, bị đánh dấu qua những hạn chế, mệt mỏi và lão hóa. Qua giải phẫu thẩm mỹ, chúng ta không không cần thiết phải chấp nhận cơ thể của mình để xây dựng bản sắc. Nó có thể biến đổi theo thị hiếu hiện tại của mỗi người.”
Trở lại năm 2015, để chuẩn bị cho Hội nghị thượng đỉnh về vai trò của phụ nữ trên thế giới, một hướng dẫn thảo luận do nhóm cố vấn của Hội đồng Giáo hoàng Văn hóa biên soạn đã nhấn mạnh sự cần thiết phải chấp nhận cơ thể của mình như vốn có, bất chấp áp lực của mạng xã hội và của quảng cáo. Tài liệu đặt câu hỏi: “Chúng ta được ban quyền tự do lựa chọn, có phải chúng ta đã tự đặt mình dưới ách thống trị văn hóa của một chuẩn mực nữ tính duy nhất sao?”
Một chủ đề được Giáo hoàng Phanxicô đề cập
Năm 2018, trong một cuộc phỏng vấn dài (1), Đức Phanxicô đã than thở về “sự trầm trọng của giải phẫu thẩm mỹ làm “phi nhân hóa vẻ đẹp con người”. Ngài đặt câu hỏi: “Vậy vì sao chúng ta lại muốn giống một tiêu chuẩn? Vì sao chúng ta không yêu bản thân mình như Chúa đã tạo ra?”. Ngài thừa nhận ngành công nghiệp chăm sóc sắc đẹp và giải phẫu thẩm mỹ làm ngài sợ hãi.
Trong một buổi tiếp kiến chung năm 2022 tại Quảng trường Thánh Phêrô, ngài lo ngại về sự phổ biến của “huyền thoại tuổi trẻ vĩnh cửu”. Năm 2024, ngài nhắc chúng ta khuôn mặt  chúng ta được tạo ra để “phản ánh một vẻ đẹp không phụ thuộc vào các xu hướng do ngành công nghiệp thời trang quyết định, nhưng liên kết với bản ngã sâu thẳm nhất của chúng ta, điều mà chúng ta không thể làm biến dạng.
Kinh Thánh nói gì về hình ảnh bản thân?
Dù tổng số các trường hợp giải phẫu thẩm mỹ trên toàn thế giới đã tăng 42,5% trong bốn năm, nhưng chủ đề này vẫn đặc biệt nhạy cảm trong thế giới kitô giáo. Kinh Thánh không đề cập trực tiếp vì khái niệm này đã lỗi thời vào thời điểm viết Kinh Thánh.
Ngoài phẫu thuật tái tạo, một số giáo dân cho rằng hút mỡ hoặc tiêm Botox trái với kế hoạch ban đầu của Chúa, Đấng tạo dựng con người theo hình ảnh của Ngài (Sáng thế ký 1:27). Vì thế chúng ta sẽ bị cho là từ chối trật tự tự nhiên của sự sống, lão hóa và cái chết. Một số khác nhắc chúng ta “thân thể là đền thờ của Thiên Chúa” (1 Cr 6:19): cần được chăm sóc, nhưng không được thay đổi.
Trên một số diễn đàn kitô giáo, cuộc tranh luận vẫn sôi nổi. Nhiều người khuyến khích chúng ta xem xét động cơ: đó có phải là phù phiếm, điều Kinh Thánh đã cảnh báo (Pl 2:3-4)? Hay là cuộc tìm kiếm hạnh phúc cá nhân?. Mục sư người Mỹ John Piper khuyên: “Chúng ta phải tìm sự cân bằng giữa việc tôn thờ thân thể và việc bỏ bê nó,” trích dẫn trong ấn phẩm Tin Lành Christianity Today.
Hơn cả sự hoàn hảo về thể chất, Kinh Thánh đặc biệt khuyến khích chúng ta trau dồi “vẻ đẹp bên trong và ẩn giấu của tấm lòng… là điều rất quý giá trước mặt Chúa” (1 Pr 3:4).
(1) Thiên Chúa trẻ, Cuộc trò chuyện với Thomas Leoncini, xuất bản năm 2018
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch