Một Coca cho Đức Gioan-Phaolô II, một Fanta cho Đức Bênêđíctô XVI

90

Một Coca cho Đức Gioan-Phaolô II, một Fanta cho Đức Bênêđíctô XVI

Đức Gioan-Phaolô II và Đức Bênêđíctô XVI, cả hai giáo hoàng đều thích uống sôđa.

fr.aleteia.org, Cyprien Viet, 2024-04-14

Các giáo hoàng thích uống gì để thư giãn? Chúng ta thường thấy Đức Phanxicô uống trà maté quê hương Argentina của ngài, còn Đức Gioan-Phaolô II và Đức Bênêđíctô XVI lại có những sở thích khác nhau: Đức Gioan-Phaolô II rất thích Coca-Cola, ngài uống rất nhiều, còn Đức Bênêđíctô XVI thì thích Fanta và bia.

Câu nói nổi tiếng “chúng ta cần những thánh mặc quần jean và uống Coca-Cola”, đôi khi mạng xã hội gán cho Đức Phanxicô hoặc Đức Gioan-Phaolô II, nhưng sai. Chắc chắn Đức Gioan-Phaolô II không mặc quần jean, nhưng lại là vị thánh đầu tiên uống thức uống có ga này.

Ngài gắn bó với cộng đồng Ba Lan ở Hoa Kỳ, khi còn là hồng y ngài đã đến thăm nhiều lần, giáo hoàng tương lai là fan của Coca-Cola, thức uống rõ ràng khó tìm ở nước Ba Lan cộng sản. Các nhà viết tiểu sử của ngài thường kể, trong giờ giải lao trong những lần họp Công đồng Vatican II, giám mục trẻ của giáo phận Krakow thường đến quầy giải khát để uống Coca. Sở thích này tiếp tục trong suốt triều của ngài. Những người đi cùng máy bay với ngài nhớ một kỹ thuật viên Alberto kín đáo của Đài phát thanh Vatican luôn mang theo vài lon Coca trong chuyến đi.

Coca-Cola, biểu tượng chiến thắng chủ nghĩa cộng sản

Có thể Đức Gioan-Phaolô II bắt đầu làm quen với thức uống có ga nổi tiếng này trong Ngày Thế Giới Trẻ tổ chức tại Denver năm 1993. Hoa Kỳ khi đó là nước chủ nhà của cuộc họp mặt quốc tế này, có kinh nghiệm hậu cần trước khi tổ chức Cup bóng đá năm sau, rồi Thế vận hội Olympic ba năm sau, tạo cơ hội phát triển cơ sở hạ tầng, và Brazil sẽ thực hiện ‘bộ ba’ tương tự như thế 20 năm sau.

Chưa đầy bốn năm sau khi Bức tường Berlin sụp đổ, Ngày Thế Giới Trẻ Denver mang hình thức của một kỷ niệm chiến thắng của chủ nghĩa tư bản và các biểu tượng của nó. Nhãn hiệu Coca-Cola, màu trắng trên nền đỏ, tên công ty thuốc lá Marlboro, màu đỏ trên nền trắng nổi bật trên khán đài. Việc dựng các thương hiệu trong buổi tập họp tôn giáo bị nhà viết tiểu luận người Canada Naomi Klein chỉ trích mạnh trong quyển sách No Logo của bà, một trong những tác phẩm tham khảo về phong trào toàn cầu hóa.

Theo sử gia Charles Mercier trong quyển Giáo hội, giới trẻ và toàn cầu hóa – Lịch sử Đại hội Giới trẻ (L’Eglise, les jeunes et la mondialisation – Une histoire des JMJ, nxb. Bayard, 2021), ông nhắc lại sự hiện diện khắp nơi của Coca-Cola McDonald’s vẫn là ký ức đau buồn cho “đời sống nội tâm” của những người tham dự Ngày Thế Giới Trẻ Denver. Việc cung cấp nước ngọt và bia tại địa điểm tập trung ngày cuối, thay vì cung cấp nước đã làm hàng ngàn khách hành hương bị mất nước và bị  ngộ độc thực phẩm. Sự quá mức của các nhà tài trợ đã làm cho nước tổ chức các Ngày Thế Giới Trẻ tiếp theo, đặc biệt là ở Paris năm 1997, ủng hộ hình thức bảo trợ kín đáo hơn và cung cấp cho người tham dự một chế độ ăn uống cân bằng hơn.

 Đức Bênêđíctô XVI thích Fanta trộn với bia

Chủ một nhà hàng ở Borgo, gần Vatican cho biết hồng y Ratzinger thích uống Fanta. Báo chí Anh tính ra, nếu Đức Bênêđíctô XVI uống 4 lon Fanta mỗi ngày, thì một năm ngài uống… 1.460 lon! Nếu suy diễn này có vẻ quá đáng, nhưng sở thích này của ngài được tổng giám mục Georg Gänswein, thư ký riêng của ngài xác nhận trong quyển  hồi ký gây tiếng vang “Không có gì ngoài Sự thật”, ông nói ngài thích uống Fanta, có khi ngài trộn với bia… Sự pha trộn kỳ lạ này khá thành công với giáo hoàng sống lâu nhất lịch sử, và ngài chưa bao giờ gặp vấn đề tiêu hóa.

Xuất thân từ Bavaria, Đức Bênêđíctô XVI rất mê bia như nhiều bức ảnh cho thấy, chẳng hạn trong ngày sinh nhật 90 của ngài tổ chức vào tháng 4 năm 2017 tại tu viện Mẹ Giáo hội, ngài cùng anh trai Georg nhấp từng ngụm bia. Trong quyển sách phỏng vấn của nhà báo Peter Seewald, Những cuộc đối thoại cuối cùng, Đức Bênêđíctô XVI nhớ lại kỷ niệm của ngài về Công đồng Vatican II và những giây phút rảnh rỗi ngài đi “uống bia” với các thần học gia đồng nghiệp ở khu phố Trastevere Rôma. Bầu khí những cuộc gặp này dịu dàng và tinh tế hơn bầu khí của “hiệp ba” sau trận bóng bầu dục, nhưng ký ức này mang sắc thái hình ảnh về sự khắc khổ thường gắn liền với ngài.

Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch