Đức Lêô đi Pháp để xác nhận đức tin tích cực của giáo dân Pháp
cath.ch, Anna Kurian, I.Media, 2026-09-18
Tổng Giám mục Celestino Miglione © Wikipedia
Tổng Giám mục Celestino Migliore, Sứ thần Tòa Thánh tại Pháp trả lời phỏng vấn trên hãng thông tấn I.Media: “Chúng tôi đang chờ chuyện đi của Giáo hoàng, ngài sẽ mang đến sự phục hưng Công giáo sâu sắc và lâu dài.” Tổng Giám mục gốc Ý đưa ra quan điểm về tình hình đặc biệt của một quốc gia bị ảnh hưởng bởi luật thế tục hóa năm 1905, đặc biệt lên án sự trượt dốc gần đây hướng tới sự kiểm soát tôn giáo của Chính phủ.
Chuyến đi này của Đức Lêô sẽ là chuyến đi thứ ba của một Giáo hoàng đến Pháp, nhưng là chuyến đi chính thức đầu tiên. Ngài thấy điều gì đặc biệt khác biệt trong quá trình chuẩn bị chuyến đi này của Đức Lêô?
Tổng Giám mục Celestino Miglione: Rõ ràng đây là chuyến đi gồm ba giáo phận – Paris, Tarbes và Lộ Đức, và Metz – đại diện cho ba vùng miền khác nhau của đất nước với những đặc điểm xã hội học và giáo hội riêng biệt. Trong các cuộc gặp và thảo luận, ngài sẽ có thể đánh giá tình hình giáo hội và xã hội ở Pháp, nhưng trên hết, ngài hoàn thành sứ mệnh Chúa Giêsu đã giao phó cho Thánh Phêrô: củng cố anh em trong đức tin.
Vì sao Đức Lêô lại muốn đi Pháp chưa đầy một năm rưỡi sau khi ngài được bầu?
Ngài nhận lời mời của Hội đồng Giám mục, Tổng Giám mục Paris và các giám mục khác, cũng như từ Tổng thống Pháp. Ngài đã lên chương trình nhanh chóng, được thúc đẩy bởi mong muốn gặp, củng cố đức tin tích cực và tận tụy của giáo dân Pháp, đặc biệt các tân tòng và tân tín hữu, những người sẽ được dành thời gian đặc biệt sáng thứ bảy tại Viện Công giáo Paris.
Sự gia tăng gần đây về số lượng người lớn và thanh thiếu niên được rửa tội đã khơi dậy sự quan tâm, ngưỡng mộ và khích lệ lớn lao của ngài và các nhà lãnh đạo các cơ quan của Giáo triều La-mã. Ngay trong Năm Thánh Giới trẻ năm ngoái, các ngài đã muốn gặp giới trẻ Pháp, đặc biệt các dự tòng và tân tòng, để có thể nghe chứng từ của họ: khát khao tìm hiểu hình ảnh Chúa Giêsu để bước đi theo dấu chân Tin Mừng. Chúng tôi trông cậy vào chuyến đi của ngài để củng cố sự trở lại đức tin và biến những dấu hiệu đang thấy được thành sự phục hưng Công giáo sâu sắc và lâu dài.
Sự gia tăng các yêu cầu rửa tội này đang được ghi nhận ở nhiều vùng trên thế giới. Hiện tượng này được các Sứ thần Tòa Thánh tại các quốc gia liên quan nhìn nhận như thế nào, các ngài đã báo cáo với Đức Lêô những diễn biến đặc biệt quan trọng nào?
Như tôi đã nói, đây sẽ là một trong những chủ đề chính trong chuyến đi Pháp của ngài. Chúng tôi đã chứng kiến sự gia tăng gần đây về số lượng người lớn và thanh thiếu niên được rửa tội ở nhiều nơi trên thế giới. Ở châu Âu, chúng tôi thấy dưới nhiều hình thức và quy mô khác nhau tại nước Anh, các nước Bắc Âu và Đức.
Số lượng đơn xin trở lại đạo đang tăng mạnh ở Hoa Kỳ. Tại các trường đại học Mỹ, số lượng sinh viên tham dự các chương trình nhập môn Kitô giáo tăng mạnh. Một số giáo phận nông thôn đang tăng gấp đôi số lượng, Đại học Harvard ghi nhận đã có tầng lớp tân tín hữu lớn nhất từ trước đến nay.
Liệu cuộc đối thoại với chính quyền Pháp có đề cập đến các vấn đề đạo đức và nhân học mà Giáo hội và luật pháp Pháp không phải lúc nào cũng có cùng quan điểm, đặc biệt là về các vấn đề liên quan đến cuối đời?
Chắc chắn đây là hành trình mục vụ. Gần đây, theo quan điểm và niềm tin vững chắc của chúng tôi, luật pháp của Cộng hòa Pháp đã có những thay đổi về các vấn đề xã hội và đạo đức. Các luật này hiện là một phần của hệ thống pháp luật của nước Pháp. Luật về phá thai, hỗ trợ tự tử và các luật khác hiện nay tồn tại như một khả năng, nhưng không gì có thể bắt buộc chúng ta phải biến chúng thành hiện thực trong cuộc sống của mình.
Chúng tôi trân trọng lời của ngài ngày ngài nhậm chức từ ban công Đền thờ Thánh Phêrô: “Chúng ta cùng nhau tìm cách trở thành Giáo hội truyền giáo, một Giáo hội xây dựng các cây cầu, thúc đẩy đối thoại, luôn sẵn sàng chào đón, như nơi này, với vòng tay rộng mở, tất cả những ai cần đến lòng bác ái, sự hiện diện, đối thoại và tình yêu thương của chúng ta.”
“Luật về phá thai và hỗ trợ tự tử hiện đã tồn tại, nhưng không gì có thể buộc chúng ta phải chấp nhận chúng như những thực tế trong cuộc sống của mình.”
Đức Lêô hoàn toàn dành chuyến đi này chỉ riêng cho nước Pháp. Vì sao ngài bao gồm cả UNESCO và, ở Metz, một cuộc thảo luận về châu Âu?
Trước hết, như chúng ta biết, UNESCO có trụ sở tại Paris, và đây là một tổ chức quốc tế Tòa Thánh tích cực tham gia, có phái đoàn quan sát thường trực. Như chính tên viết tắt đã nói lên, UNESCO chủ yếu giải quyết các vấn đề liên quan đến giáo dục, khoa học và văn hóa, gắn liền với quan điểm nhân học. Giáo hội xem nhân học công bằng là ưu tiên hàng đầu trong suy tư, ra quyết định trong mọi lĩnh vực của đời sống con người. Hơn nữa, giáo dục và văn hóa là nền tảng của hòa bình hòa giải, giải trừ quân bị được Đức Lêô thúc đẩy.
Chuyến đi Metz, thành phố của chính khách Robert Schuman, một trong các nhân vật chính của hòa giải, hòa bình ở châu Âu sau Chiến tranh thế giới thứ hai, sẽ mang đến cho ngài cơ hội đặc biệt để truyền thông điệp hòa bình và gắn kết xã hội đến châu Âu đang do dự ngày nay.
“Có sự tách biệt, nhưng không phải là đối lập hoàn toàn giữa Giáo hội và Nhà nước, hai bên đối thoại và hợp tác vì lợi ích của xã hội.”
Tòa Thánh xem chuyến đi Pháp đầu tiên của Giáo hoàng Lêô, “vùng đất của chủ nghĩa thế tục”, có ý nghĩa như thế nào, và theo bà, các vấn đề nào trong đối thoại giữa Giáo hội và Nhà nước đáng được đặc biệt chú ý?
Nước Cộng hòa Pháp là quốc gia thế tục, nhưng người dân Pháp có quyền tự do tôn giáo và có cơ hội bày tỏ quan điểm tôn giáo, tuyên xưng đức tin và thực hành đức tin đó. Có sự tách biệt, nhưng không phải là đối lập hoàn toàn giữa Giáo hội và Nhà nước, hai bên vẫn đối thoại và hợp tác vì lợi ích xã hội. Họ có diễn đàn đối thoại họp ít nhất mỗi năm một lần. Một trăm năm sau Hiệp định năm 1924 giữa Cộng hòa và Tòa Thánh, đã có những thăng trầm, nhưng Hội đồng Nhà nước luôn bảo đảm và mở rộng quyền tự do của Giáo hội. Năm năm trước, luật củng cố các giá trị cộng hòa đã được thông qua, điều này không may đã phần nào làm thay đổi quan điểm của Cộng hòa về tôn giáo, chuyển từ tình trạng tin tưởng nhau sang tình trạng kiểm soát. Nhưng Giáo hội vẫn tiếp tục nỗ lực thúc đẩy lòng tin và khuyến khích hợp tác. Tiếng nói của Giáo hội, dù không phải lúc nào cũng được lắng nghe, vẫn tiếp tục được vang lên.
Theo bà, dấu hiệu nào cho thấy chuyến đi Pháp này thực sự đã mang lại kết quả tốt đẹp?
Đó là nhận thức mạnh mẽ và là chứng nhân mới từ cộng đồng Giáo hội để đào sâu đức tin vào Chúa Giêsu Kitô, sống theo lời Phúc âm, và cùng với toàn xã hội, hướng tới một chân trời hy vọng, gắn kết và đoàn kết.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Đức Lêô ký văn bản giáo lý về ý nghĩa của việc trở thành giám mục
Đức Lêô đi Pháp để xác nhận đức tin tích cực của giáo dân Pháp
