| 100 ngày của Đức Lêô XIV: Các vấn đề đang chờ ngài
cath.ch, I.Media, 2025-08-07
Nhân kỷ niệm 100 ngày Đức Lêô được bầu chọn (8 tháng 5 – 14 tháng 8), trang I.Media đăng các bài viết về những bước đi đầu tiên của Tân Giáo hoàng, các thách thức và triển vọng trong giai đoạn đầu triều. Bài đầu tiên: Những vấn đề đang chờ ngài. Vào đầu triều, ngài vẫn chưa có một hành động quyết định nào, nhưng có một số vấn đề quan trọng đang chờ ngài. Bổ nhiệm: Một ngày sau khi được bầu chọn, ngài “tạm thời” phê chuẩn các vị trí lãnh đạo của Giáo triều Rôma, cho phép ngài có thì giờ cân nhắc trước khi có một bổ nhiệm nào. Ngài sẽ quyết định một số bổ nhiệm quan trọng, trong đó có việc bổ nhiệm người kế nhiệm ngài ở vị trí chiến lược Bộ trưởng Bộ Giám mục, có trách nhiệm tuyển chọn giám mục tại các nước phương Tây. Ngoài việc kế nhiệm Hồng y Michael Czerny – ngài sẽ 80 tuổi năm 2026 – làm người đứng đầu Bộ Phát triển Con người Toàn diện, và Hồng y Kevin Farrell, Tổng trưởng Bộ Giáo dân, Gia đình và Sự sống kiêm Nhiếp chính, một số các cải tổ có thể có vào mùa thu này tại các Bộ khác, nhất là ở Phủ Quốc vụ khanh và Bộ Truyền thông. Cải cách Giáo triều Một dự án lớn của triều Đức Phanxicô: cải cách Giáo triều Rôma với cao điểm: ban hành Tông hiến Anh em hãy rao giảng Tin Mừng Praedicate Evangelium năm 2022. Đức Lêô XIV đã nhiều lần ủng hộ cuộc cải cách này, cho thấy ngài muốn tiếp tục di sản của Đức Phanxicô. Gần đây Hồng y Vincent Nichols, Tổng giám mục Westminster tuyên bố Đức Lêô sẽ công bố các biện pháp đầu tiên của ngài vào mùa thu này. Tuy nhiên, việc cải tổ các cơ quan của Giáo triều Rôma – với việc sáp nhập nhiều cơ quan thành các siêu bộ – đôi khi gặp khó khăn. Giới quan sát nghĩ rằng việc tái cấu trúc Bộ Truyền thông là một công việc tế nhị. Ngoại giao của Tòa Thánh: kể từ khi được bầu, Đức Lêô cho thấy ngài là sứ giả của hòa bình, nhưng chưa rõ ngài sẽ ảnh hưởng như thế nào đến ngoại giao Tòa Thánh về vấn đề này. Trong những tháng đầu tiên, nhiều lần ngài đề cập đến việc ngài sẵn sàng tổ chức “các cuộc đàm phán” giữa Nga và Ukraine tại Vatican, như ngài đã làm khi tiếp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 9 tháng 7. Đề xuất của ngài được nước Ý tán thành nhưng đã bị Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho là “phi thực tế”. Một vấn đề quan trọng khác là Đất Thánh, sau vụ tấn công gần đây vào giáo xứ Gaza, rõ ràng Giáo hội vẫn có thể lên tiếng.
Cân bằng tài chính: Về mặt kinh tế, Tòa Thánh đang trải qua giai đoạn khó khăn. Dù Đức Phanxicô đã có nhiều cải cách để làm trong sạch tài chính Vatican và tinh giản bộ máy hành chính, hàng năm Tòa Thánh vẫn phải cắt giảm tài sản một chút để đảm bảo hoạt động. Tình trạng này vẫn còn khá thiếu minh bạch: kể từ năm 2022, không có báo cáo tài chính nào được công bố. Sứ mệnh của Đức Lêô: thực hiện những thay đổi do Đức Phanxicô đã làm bằng cách chống lại sự trì trệ về văn hóa trong Giáo triều Rôma, nhưng ngài phải rất cẩn thận để không làm phật lòng các nhân viên Tòa Thánh, họ đã chịu những khó khăn trong những năm gần đây. Ngài sẽ tăng cường các khoản quyên góp, và do đó tiếp tục giải quyết các vụ bê bối tài chính đã làm tổn hại nghiêm trọng đến hình ảnh Tòa Thánh. Cuộc chiến chống lạm dụng: Cuộc khủng hoảng lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên của các giáo sĩ gây ra đã làm rung chuyển các triều của Đức Gioan-Phaolô II, Đức Bênêđíctô XVI và Đức Phanxicô. Đức Lêô sẽ phải tiếp tục cuộc chiến chống tai họa này, đặc biệt ở Châu Phi và Châu Á. Ngài sẽ sớm giám sát một số vụ án: phiên tòa xét xử cựu tu sĩ Dòng Tên Marko Rupnik, nghệ sĩ Slovenia rất thân cận với Đức Phanxicô, ông bị khoảng 20 phụ nữ cáo buộc lạm dụng. Bộ Giáo lý Đức tin đã chọn các thẩm phán để xử nhưng chưa công bố ngày xử. Mùa thu sắp đến, Ủy ban Giáo hoàng về Bảo vệ Trẻ vị thành niên sẽ công bố báo cáo thường niên thứ hai về công việc đấu tranh trong các giáo hội trên thế giới. Báo cáo đầu tiên của Ủy ban dự kiến công bố năm 2024, đã bị chỉ trích vì thiếu nhất quán và nghiêm túc. Những tranh cãi về phụng vụ: Đức Lêô sẽ giải quyết vấn đề phụng vụ gai góc. Các hạn chế mạnh mẽ của Đức Phanxicô trong việc cử hành Thánh lễ Tridentine kể từ năm 2021 đã gây ra những căng thẳng đáng kể trong cộng đồng truyền thống, đặc biệt là ở Châu Âu và Hoa Kỳ. Thư ký của Đức Bênêđíctô XVI tuyên bố quyết định của Đức Phanxicô đã “làm tan nát trái tim” của Đức Bênêđíctô XVI, người đã nới lỏng việc sử dụng nghi thức này trước Công đồng Vatican II. Tiếp nhận vấn đề này, Đức Lêô có thể đối thoại với Hội Thánh Piô X để giải quyết vấn đề, dù Hội Thánh Piô X đã được gỡ bỏ vạ tuyệt thông cho các giám mục của Hội năm 2009, nhưng Hội vẫn chưa tái gia nhập vào Giáo hội công giáo. Thánh lễ theo Nghi thức Tridentine tại Le Noirmont | DR
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch “Ngài nêu gương”: Vì sao các linh mục quý mến Đức Lêô XIV Trong Ngày Toàn xá Giới trẻ, Đức Prévost đã thành Giáo hoàng Lêô XIVVatican đang cạn tiền. Liệu tỷ lệ ủng hộ Đức Lêô cao có giúp ngài nhận thêm tiền quyên góp không? |
Nhiều hồ sơ quan trọng và tế nhị đang chờ ngài | © Vatican Media
Đức Lêô tiếp Tổng thống Zelensky tại Dinh Castel Gandolfo và tái khẳng định Tòa Thánh sẵn sàng tổ chức các cuộc đàm phán | © Vatican Media
Sự hiệp nhất kitô giáo: Sự hiệp nhất kitô giáo nên là trọng tâm chuyến tông du của Đức Lêô. Theo các nguồn tin của Vatican, chuyến đi Thổ Nhĩ Kỳ tháng 11 để kỷ niệm Công đồng Nicaea đang được xem xét. Chuyến đi này là để xích lại gần với Tòa Thượng phụ Chính thống giáo Constantinople được thành lập dưới thời các giáo hoàng trước đây. Tòa Thượng phụ Matxcơva vẫn là một trở ngại trong đối thoại đại kết. Cuộc gặp của Đức Cyril và Đức Phanxicô tháng 2 năm 2016 tại Cuba đã mở ra một bước đột phá chưa từng có, nhưng cuộc đối thoại đã đổ vỡ do Thượng phụ Matxcơva tích cực ủng hộ cuộc tấn công của Nga vào Ukraine, ngài cho đây là “cuộc thánh chiến”, một lập trường Rôma không thể chấp nhận.
