Tính tốt, tính xấu theo giáo huấn của Đức Phanxicô: Thận trọng và Xuẩn ngốc (4-7)

82

Tính tốt, tính xấu theo giáo huấn của Đức Phanxicô: Thận trọng và Xuẩn ngốc (4-7)

© Catherine Leblanc / Godong

fr.aleteia.org, Agnès Pinard Legry, 2021-08-19

Trong quyển sách phỏng vấn với linh mục Marco Pozza, tuyên úy nhà tù Pađua (Ý), Đức Phanxicô nhắc lại bảy nhân đức dẫn đến sự cứu rỗi và bảy tính xấu tương ứng dẫn đến mất linh hồn. Ngài giải thích: “Có những người đức hạnh, nhưng cũng có những người xấu xa, nhưng phần lớn chúng ta pha trộn cả tính tốt lẫn tính xấu.” Một số người giỏi về một đức tính nhưng lại có một điểm yếu khác. Vì chúng ta tất cả đều dễ bị tổn thương.”

Hôm nay chúng ta nói đến tính thận trọng và xuẩn ngốc. (4/7)

Thuật ngữ “thận trọng” thường được sử dụng mọi nơi mọi lúc: “Cẩn thận khi đi đường”, “Cẩn thận lời ăn tiếng nói của bạn”, “Cẩn thận khi quyết định”… Như thế điều này có nghĩa là gì? Thận trọng là đức tính nhằm phục vụ các đức tính chính khác (công lý, tiết độ và sức mạnh). Thận trọng không chọn mục tiêu cho hành động chúng ta nhưng là phương tiện để đạt được nó. Thận trọng là lượng đình tình hình và sau đó giúp chúng ta chọn cách hành động tốt nhất để đạt được mục đích của mình. Vì thế tính thận trọng định hình nên các đức tính đạo đức khác. Thận trọng giúp người chính trực để hành động ngay chính, người dũng cảm để hành động một cách can đảm, người ôn hòa để giữ quyền kiểm soát bản thân.

Đức Phanxicô nhấn mạnh trong quyển sách Tính tốt, tính xấu: “Sự thận trọng là đức tính cần thiết cho những ai cầm quyền. Con người thường mê say khi hành động và chúng ta nên nói: ‘Hãy dừng lại và suy nghĩ.’” Vì thế không phải dễ để thận trọng. Cần rất nhiều suy nghĩ, rất nhiều lời cầu nguyện, nhưng trên hết là sự đồng cảm. Đức Phanxicô minh họa: “Người vô trùng là người không bao giờ bẩn, người rửa bằng chất khử trùng – không phải là người thận trọng thực sự.” Thận trọng đi đôi với cảm thông, đồng cảm với hoàn cảnh, con người, thế giới, các vấn đề. Thông cảm có nghĩa là “cùng chịu đựng”. Ngài tóm tắt: “Nếu bạn không thể chịu đựng được với mọi người, bạn không có sự cảm thông và bạn sẽ không bao giờ cẩn thận. Thật khó hiểu, nhưng thận trọng không chỉ là đức tính, ưu và khuyết điểm, nó còn là đức tính của trái tim.”

Sự cẩn trọng cần rất nhiều sự đồng cảm. Điều tương ứng với sự thận trọng là sự ngu ngốc. Nó có nghĩa là “không muốn hoặc không thể nghe Lời: kẻ ngu không cho Lời Chúa vào, họ không hiểu, họ hiểu sai.” Đức Phanxicô tóm tắt: “Chính Ngôi Lời đã giải phóng chúng ta, và chứng điếc này không để một chỗ nào cho tình yêu và tự do: sự ngu xuẩn làm nô lệ cho dối trá, nô lệ cho tạo vật thay vì đi theo Đấng Tạo Hóa.”

Tính tốt, tính xấu, Phỏng vấn. Marco Pozza, Giáo hoàng Phanxicô, nhà xuất bản Edb, tháng 6 năm 2021.

 Marta An Nguyễn dịch

Bài đọc thêm: Tính tốt, tính xấu theo giáo huấn của Đức Phanxicô: Ôn hòa và Giận dữ (3-7)