Là người đàn ông, là phải học để nhìn phụ nữ

236

Sau vụ tố cáo ông Harvey Weinstein sách nhiễu tình dục với nhiều nữ diễn viên, ở nhiều thành phố trên thế giới, các phụ nữ đã có can đảm tố cáo các người danh tiếng trong thành phố đã sách nhiễu tình dục họ. Ông Harvey Weinstein là nhà sản xuất phim Mỹ dang tiếng. Thử tìm hiểu một vấn đề thường bị cấm kỵ không được nói đến.

famillechretienne.fr, Claire de Saint Lager, 2017-10-25

Vài ngày sau vụ sách nhiễu tình dục của nhà sản xuất phim Harvey Weinstein ở Mỹ, nhiều phụ nữ đã lên tiếng về vấn đề này trên các trang mạng xã hội. Tiếng nói của họ đã được giải phóng! Các câu “cả tôi nữa” (me too) được nhiều phụ nữ đăng trên tài khoản Twitter, tạo bầu khí bất bình, nhiều hashtag #balancetonporc bày tỏ sự giận dữ của họ. Tiếng nói của họ cần được nói lên để xóa nhục nhã, khổ đau trong lòng, để tái lập công chính, để mỗi người có thể tìm lại nguồn vui được đi đứng, nói chuyện tự do, chứ không phải chỉ vì sự hiện diện của phụ nữ mà dấy lên dục vọng, để biện minh cho các tấn công của mình. Tuy nhiên, tôi tự hỏi: các ông có bị nhục, phải cúi đầu xuống, bị lên án hàng loạt vì sự thấp hèn của một vài người không?

Ý nghĩa của dục vọng và của khiết tịnh

Quan hệ giữa đàn ông và đàn bà có tóm gọn trong sự thô bạo thể lý, thô lỗ trong lời nói, khinh thường và sợ hãi không? Kết quả là dập tắt dục vọng, dần dần thành câm nín, thành dửng dưng không? Hoặc như nhà thơ, nhà văn Pháp André bBeton đã nói: “Ước muốn là sức bật duy nhất của thế giới, là nỗi khắc nghiệt duy nhất mà con người phải nhận biết”. Sự tranh luận về vấn đề này mời gọi chúng ta phải chất vấn về ý nghĩa của dục vọng và khiết tịnh. Người ta thường lẫn lộn giữa dục vọng và xung năng, giữa khiết tịnh và tiết dục. Khiết tịnh, là giữ khoảng cách đúng, hiểu người khác có chủ quyền của họ, không phân chia được và họ không thuộc về mình. Quan hệ chỉ đúng qua sự trao tặng lẫn nhau và tự do; mình đón nhận người khác, nhưng mình không chiếm giữ họ mãi mãi. Khiết tịnh được sống ở mọi khía cạnh: xúc cảm, tri thức, thể xác. Tính khác biệt nhắc chúng ta nhớ có các ranh giới mà chúng ta không thể vượt qua nếu không được người kia mời.

Là người đàn ông, không phải là dập tắt ước muốn của mình để phòng giữ mọi phóng đãng. Là người đàn ông, là đón nhận ước muốn này, để được biến đổi bởi nó, bởi sự đòi hỏi của nó, để xứng đáng với những gì nó gợi lên. Là người đàn ông, là học để nhìn phụ nữ. Và cái nhìn cũng phải học.

Sau vụ sách nhiễu tình dục của Weinstein, các ông có bị lên án, bị đồng hóa hàng loạt cho sự thấp hèn của một vài người không?

Nếu khi ở tuổi vị thành niên, chúng ta không bao giờ nói với đứa con trai, tất cả vòng xoáy trong cơ thể chúng trước hết đó là sức lực của sự sống, rằng ham muốn tình dục của nam giới là trọng tâm của sức mạnh, rằng lòng dục nếu được thuần hóa, thì cần phải tập luyện như các lực sĩ tập luyện để có huy chương, không phải cho mười mét đầu tiên, thì làm thế nào thanh niên đó có thể là một người đàn ông?

Vẻ đẹp của phụ nữ không phải là điều khiếm nhã

Có những người đàn ông có thể nhìn người phụ nữ với một cái nhìn hiểu được phẩm giá của họ. Đó là thái độ của Chúa Kitô trong phúc âm nói về người phụ nữ ngoại tình (Ga 8, 2-11). Các người biệt phái, các người pharisêu sẵn sàng ném đá người phụ nữ này, họ mang bà đến với Chúa Giêsu. Chúa Giêsu, không ngẫng lên nhìn họ cũng như nhìn người phụ nữ. Ngài không muốn thêm cái nhìn của mình vào với cái nhìn đầy hận thù và ham muốn của họ. Nhà thần nghiệm người Thụy Sĩ Maurice Zundel chú giải thật tuyệt vời như sau: “Chính Ngài cúi mặt xuống, Ngài từ chối không lên án, Ngài chỉ muốn bù đắp cho những người từ chối không muốn yêu thương”. Khi đám đông dâm dục ra đi, Chúa Giêsu mới ngẫng lên nhìn người phụ nữ, dẫn bà về với chính bà, trong một cái nhìn thuần túy yêu thương.

Vì thế, nơi người phụ nữ tự do, đẹp và tự hào, sẽ gợi nơi người đàn ông ước muốn được mạnh cũng như được dịu dàng. Nét đẹp của người phụ nữ không phải điều khiếm nhã được trưng ra, nhưng là lời mời gọi mọi người đàn ông trở nên tốt hơn. Và nếu nhắc lại cho người đàn ông nhớ, họ từ khuôn nào được đúc ra? Họ phải từ một khuôn mạnh mẽ, tự do và dịu dàng.

Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch